Kağan Arıcı

Kağan Arıcı hakkında

(Çanakkale, 28.04.1987, Kocaeli Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği)

Jant Tanıma ve Doğrulama Sistemi

Birçok araç firmasına jant üretimi de yapan FARPLAS, jantların paketlenmesi aşamasında bir karışıklık olmaması için kameralı kontrol sisteminde bizimle çalıştı.

Jantlar üretimden ve boyahaneden çıkıp son kontrolleri kameralı sistem ile yapılıp paketleniyor.

  • Jantların altlı-üstlü çift olarak ya da tek olarak geçtiğinde,
  • Boyunun ölçüm kontrolleri, (inç olarak)
  • Logoların doğru logo olup olmadığı, (Renault-Fiat-Hyundai-Dodge vs.)
  • Bijon delik sayılarının doğruluğu, (4-5 ya da hiç)

kontrolleri yapılıyor.

Konveyörden geçerken linescan mod ile alttan ve üstten bakacak şekilde 2 kamerayı paralel çalıştırarak aynı anda jantların görüntülerini çekiyoruz.

Daha sonra yukarıdaki kontrolleri yapıp, sonuçlar doğru ise paketlenmeye gidiyor. Beklenmeyen bir ürün ise, jantı piston ret sistemi ile otomatik olarak ret kabinine taşıyor.

Böylece müşteriye doğru ürünler karışmadan gidiyor.

farplas-jant1

20170620_110442_HDR-

 

Aygaz Tüplerinin Seri Numaralarının Okunması

Aygaz tüplerinin üzerinde bulunan Koloret numaralarının (seri no) okunması projesi başarıyla bitirildi.

2 robot ve 6 istasyonda tasların (tüpün üst yarısı) üretimi yapılıyor. Koloret numaraları OCR (Optical Character Recognition) yöntemleriyle okunuyor. Okunan seri numaraları ve istasyon bilgileri eşleştirilip veritabanında arşivleniyor. Hepsi tek bir hat üzerinde ve tek bir PC – kamera sistemi ile çözüldü.

aygazlar
aygaz tupleri

 

  • Sistemde fabrikanın domain sistemi üzerindeki bilgiler ile Login olunabiliyor ve program üzerinde kullanıcının yetkileri, domain üzerindeki yetkisine göre belirleniyor.
  • Sonuçlar ağ üzerindeki veritabanında saklanıyor. Yetkili kişiler raporlama yapabiliyor. Hangi robotun hangi seri numaralı tüpleri ürettiği görülüyor. Duruma göre tüpteki ve baskıdaki kaliteyi iyileştirmek adına görüntüler üzerinden analiz yapılıyor.
  • Görüntüler yine ortak ağ üzerindeki bir bölgeye kaydediliyor.

Yüzeyin işlenmesi ve yazının basılması her zaman çok kaliteli olmayabiliyor. Yüzey pürüzlü gelebilir, ışık güzelce dümdüz parlatmayabilir, yazılar birbirine yakın ya da yüzeyden taşmış gelebilir. Ek olarak taslar 360 derece dönük de gelebilir.

Karşılaştığımız binlerce örnekle de çalışarak doğru sonucu bulana kadar defalarca kontrol edip, sistemin yüksek hassasiyette okunmasını sağladık.

tas1 tas2 tas3

Ürünlerin Tip ve Sayı Eşleştirmesi

TAYSAD’daki FARPLAS fabrikasına parça tanıma sistemimiz devrede. Tek kameralı, bilgisayarlı, sensörlü, dijital i/o modüllü, kabinli bir sistem kuruldu.

Toyota araçlarının bir çok plastik parçalarının boyaması gerçekleşiyor. Bu ürünlerin tip ve sayısını buluyoruz ve Doruk Otomasyon ile haberleşip etiket çıktısı alınıyor. Haberleşme Web Servisi ile çift taraflı yapılıp, ürün bilgisi ve sayısı bilgileri aktarılıyor.

Yaklaşık 30 farklı parçanın tip-sayı eşleştirmesi yapılıyor. Ön-Arka Sağ-Sol kapı iç kısmı, Ön-Arka Sağ-Sol kapı çıtaları, Yakıt deposu kapakları, Orta konsol kısımları, Bagaj çıtaları vb.

ürün tanıma 2

20160806_110814_HDR--

Döküm Malzeme Üzerinde Logo ve Baskı Kontrolü

Türkiye’nin En Büyük 500 Sanayi Kuruluşu’nda olan ve döküm malzemelerin üretimini yapan Trakya Döküm firmasına, 2. kameralı kontrol sistemimizi de kurmuş bulunmaktayız. Soyak Grubu’na ait işletmede başka yeni kontrol alanlarını da görüşmeye devam ediyoruz.

Burada genel olarak ürünü tanıma ve yanlış ürünün işlenmemesi, baskıdaki kontrollerin yapılması üzerine çalıştık. PLC sistemleriyle, kendi elektriksel dijital I/O kartımız ile haberleşmede bulunarak mevcut işleme tezgahlarına dahil olduk.

Görüntü işlemeye aşina olanlar yada bu konuda çalışanlar bilir; döküm malzemeler üzerinde çalışmak kolay değildir. Çünkü malzemenin yapısı gereği görüntü üzerinde oldukça parazit vardır, deforme olmuştur, gözle bile zor görünür durumdadır ama sizden sistemin çalışması istenmektedir. Neyse ki HALCON’un da yardımı olarak bunun da üstesinden gelmek kolay oldu.

trakya dokum ret-Döküm Malzeme Üzerinde Baskı Kontrolü, Karakter Okuma, Ürün Tanıma

Şuan kurduğumuz kameralı kontrol yazılımları gayet düzgün ve tutarlı şekilde çalışmaktadır. Ayrıca kurulan sisteme ek olarak devamlı istenilen yeni değişiklik talepleri de sisteme de kolayca entegre edilebilmekte. Bu yüzden yazılımımızı, altyapısı sağlam ve dinamik olacak şekilde geliştirmeye özen gösteriyoruz.

Kurulu olan birinci sistemde;

Birden fazla model için aşağıdaki kontroller yapılmaktadır;

  • Ürünün düz takılması
  • Basılan logonun doğru olması
  • Logodaki baskı kontrolü
  • Fikstürün 4 yüzeyini ayrı ayrı kontrol edip, herhangi birisinde hata varsa, fikstürü tezgaha sokamaması

İkinci sistemde;

Birden fazla model için aşağıdaki kontroller yapılmaktadır;

  • Ürünlerin varlığı – yokluğu
  • Basılan logonun doğru olması
  • Logodaki baskı kontrolü
  • Herhangi bir üründe hata var ise tezgah sistemini çalıştırmamak.

trakya dokum ekran 2

HALCON 13 Eğitimi

Son zamanlara kameralı görüntü işleme kontrollerini kendi bünyesinde yapmak isteyen birçok firmada HALCON kullanımı arttı ve bizden eğitim almak isteyenler çoğaldı. Son zamanlarda bir çok yere eğitim verdik ve sonuncusu da geçtiğimiz hafta oldu.

Üretimini ülkemizde yaparak Almanya’ya merkezine ihraç eden, binlerce çalışanıyla İzmir’de bulunan Hugo Boss firmasına HALCON 13 eğitimi verildi.

Firmalarında kalite anlamında iyileştirmeler yapmak ve daha fazla bilgisayarlı ve kameralı kontroller yapmayı istemekteler. Bu geliştirmeleri kendi bünyesindeki ekibiyle ve HALCON’u kullanarak yapmaya karar verdiler.

Temel seviye ve İleri seviye olarak ikiye ayrılan eğitimi, ikisi bir arada ve 3 günde almak istediler. Biz de sıkıştırılmış olarak hızlıca ve neredeyse bütün konulara değinecek şekilde elimizden geldiğince anlatmaya çalıştık.

Anlatılan konular ise şöyle;

1. gün:

HDevelop kullanımı
Her türlü kamera veya kaydedilmiş görüntüler olan bir klasör üzerinden HALCON üzerinden görüntü alma
HALCON temel (foundation) komutları
Image’ler üzerinde işlemler; bir çok thresholding yöntemleri, görüntüyü bulanıklaştırma (smooth) ve keskinleştirme yöntemleri, kenar bulma algoritmaları (edge detection), çeşitli filtreleri uygulama, renkli görüntüler üzerinde yapılan işlemler
Region’lar üzerinde işlemler; selection, segmentation, ROI işlemleri, filtre uygulama ve dönüştürme işlemleri

2. gün:

Parallel processing
Procedure kullanma
Barkod – Karekod okuma
OCR (Karakter tanıma, yazı okuma)
Measurement 1D-2D (Ölçüm işlemleri)

3. gün:

Eşleştirme yöntemleri (Shape Matching)
Visual Studio ve C# ile HALCON kullanımının 2 yolu ve baştan sona uygulama yapmak
Ve uygulayacakları projeler üzerinde konuştuk.

Bazı konular kalmış olsa da en önemlilerini görmüş olduk ve başarıyla uygulayabileceklerine eminiz.

20170328_164618_HDR - Kopya

Metal Sac Üzerinde Boyut Ölçümü, Kenarlarda Darbe ve Yırtık Kontrolleri

Türkiye’de üretimini yapan otomotiv devlerinden olan HYUNDAI, araç saclarının pres anında kalite kontrolünün yapılması için MAVIS’i seçti.

Geçtiğimiz aylarda İzmit’teki otomotiv firması Hyundai’de yeni kameralı sistemimizi kurduk. Başarılı şekilde yaptığımız kurulumdan sonra 2. proje için de görüşmelere başlandı.

%100 kontrollü çalışan sistemimizde 10’dan fazla sac tipi için ölçüm kontrolleri yapıyoruz.

hyundai1hyundai3hyundai2

Üretim anında görüntüler yukarıdaki gibi temiz gelmiyor tabi, bunlar, bazı filtreler ve işlemlerden geçtikten sonraki görüntüler.

Normal şekilde üretim anında, metal saclar, konveyör üzerinden akar ve robot ile alınarak pres baskı makinesine girer. Robot parçayı almadan hemen önce bizim ölçüm kontrollerini yapmamız ve OK-NG(not good) sonucunu sisteme vermemiz gerekmektedir. Robotun durmadan pres’i beslemesi gerektiği için, bizim yapacağımız kontrollerin robota bekleme yaptırmayacak şekilde çok hızlı yapması gerekiyor. 2 parça üretimi arası 6-7 saniye sürmektedir. Ancak bizim kontrolleri bitirip çıkış vermemiz için 0.5-1 saniye zamanımız var ve tabi ki bunu yapabiliyoruz.

Sistem Bileşenleri

  • Kontrol edilecek alan geniş olduğu için (4 metreye yakın), birden fazla kamera ile bakıp, daha sonra görüntülerini birleştirmeye karar verdik. Ayrıca kameralar yaklaşık 5m yukarıya monteli.
  • Hareket halinde görüntü alınacağı için de Line Scan özellikli kameraları kullandık.
  • Kameralar USB 3.0 hızında çalışmakta, oldukça hızlı veri aktarım söz konusu.
  • Kameralar preslerin içinde ancak bilgisayar dışarı olduğu için, fiber optik kablolarla kameralara uzatma sağladık. Yaklaşık 15m uzaktan USB 3.0 ile hiç sorunsuz veri aktarımı yapabildik.
  • Görüntü işleme kısmını HALCON 13 ile yaptığımız için process zamanımız da çok kısa sürüyor 🙂
  • Aydınlatma olarak da çizgi ışık verecek yaklaşık 5m uzunluğunda led aydınlatma kullandık.
  • Sacların gelişini anlayacak ve tetik verecek şekilde uygun sensörler kullandık.
  • Bilgisayar ile hattın PLC’si arasında haberleşmeyi sağlacak arabirimler yazıldı, dijital input/output modülümüz kullanıldı.

Programın Çalışma Yöntemi ve İşleyişi

Sac konveyör üzerinde akarken, hareket halinde yani akış esnasında 4 adet kamera ile görüntüsü alınır. Bunlar birleştirilip, sac metalin bütün görüntüsü elde edilir. Bütün ölçümsel kontrolleri yapılır. En ve boy, açısal dönüklük, üzerinde fazla parça kalmış mı, bir yerinden kesik mi gelmiş, eksik bölgesi var mı, kenarlarında çizik vuruk göçük darbe olmuş mu kontrolleri hızlıca yapılır.

Kontrol sonucu OK ise devam edilir, Not Good ise sistemin durdurulması amacıyla output sinyal verilir. Ayrıca görsel ve sesli olarak ikaz uyarıları verilir.

Program kayıt tutma, raporlama, hatalı ürünü takip edebilme vs. özelliklerine sahiptir.

Genel Kontroller

  • Ebat kontrolleri, en ve boy olarak
  • Açısal dönüklük ve yön kontrolü
  • Kenarlarda vuruk, çizik, darbe kontrolü

Opsiyonel Kontroller

  • Yüzeyde çizik kontrolü
  • Pres kalıbına zarar verebilecek parazit olabilecek şekilde yüzey üzerinde fazla parça kalmış mı
  • Kenarlarda çapak kontrolü

Sistemin Getirileri

  • İnsan gözüyle yapılamayacak kadar hızlı kontrol imkanı
  • Hassas şekilde milimetrik kontrollerin olması
  • Hatalı ürünlerin otomatik olarak ayırt edilmesi
  • Sonuçların değerlendirilebilmesi, makine veriminin hesaplanması
  • Kalıba hatalı ürün gönderilmesinin önüne geçilir ve kalıba zarar verilmez
  • Operatöre, zamana, kişiye bağlı olmayan 7/24 çalışabilen kalite kontrolünün sağlanması

hyundai ekran

Deliklerdeki Eş-Merkezlilik, Merkez Kaçıklığını Bulma

TAYSAD organize sanayi bölgesinde otomotiv sektöründe çalışan ARPEK firmasında 2. sistemimizi kurduk. Döküm malzemeler üzerinde, fabrikanın tezgahlarında dişli delik açılıyor. Bu açılan deliklerin pozisyonu oldukça önemli. Bunun için deliklerdeki merkez kaçıklığı kontrol edilmektedir.

ABB robotları ile parçalar kamera önüne getirilir. Kamera kontrolleri yapılması için elektriksel tetik sinyali alırız. Bu sinyali alan VYP programımız kontrollerini başlatır. Ölçülen kaçıklık değerleri girilen toleranslar içinde ise OK verilir. Çıkışı yine elektriksel sinyal olarak ABB robotuna veriyoruz. Bu şekilde 3 vardiya şeklinde üretim yapılır ve kontrol edilir.

Bununla birlikte hem ölçüm sonuçları ve sinyallerin gidiş gelişleri log’lanır, hem de ölçümler veritabanına kaydedilir. Kaydedilen bu değerler üzerinden raporlama yapılabilir. Hangi gün, vardiya ve saatlerde, hangi model ürünlerde daha fazla RET vermeye başlamış, buradan görülebilir. Ölçümlerin standart sapması, genel kaçıklıkları bulunabilir, böylece tezgahta daha büyük sorunlar çıkmadan gerekil düzeltmeler yapılabilir.

Mikron hassasiyetinde kontrol sağlanması istendi. Bunun için yüksek çözünürlüklü kameralar, lensler ve uygun aydınlatmalar kullandık.

İstenen uygun sonuca başarıyla varınca 2. sistemi de kurmamız istendi ve onun da kurulumunu geçtiğimiz aylarda yaptık. MAVİS olarak, aynı firmaya birden fazla sistem kurmamız onların memnuniyetini gösteriyor, biz de bundan memnunuz..

arpek foto
10-run2

 

Hortumların Yüksek Basınç Altında Genişlemesinin Hassas Ölçümü

Uluslararası bir şirket olan ve çeşitli sektörlerde çözümleri olan EATON, Çerkezköy’de bulunan fabrikasında endüstriyel, pvc, termoplastik, hidrolik hortumlar üretmektedir. Bu hortumların içinden zaman zaman yüzlerce bar basıncında hava ve sıvı geçmektedir.

Epeyce uzun olan hortumların yüksek basınçlara dayanıklı olması olmazsa olmazdır. Çünkü hortumdaki bir çatlak yarık görünmeyen bir hata, geri dönüşü olmayan kazalara sebep verebilir.

eaton hortum

 

 

 

 

 

Bu sebepten dolayı, hortumların bir test basıncında (40-60-80 barlara kadar çıkabilmektedir), çap genişliğinde ve boylamasına uzunluğunda, istenen mikron ölçüsüne kadar genişlemesi ve dayanıklılığı test edilmektedir.

İşte bu enlemesine ve boylamasına uzama ölçümünü Mavis olarak yapmış bulunmaktayız.

  • Hortumların, ilk olarak basınç yokken genişlik ve uzunluk ölçümleri alınır.
  • Sonra basınçlı su verilerek test basıncında iken yeniden ölçüm yapılır.
  • Bu uzama miktarları yüzdesel olarak hesaplanır ve sonuç verilir. Uygun toleranslar içinde ise hortum güvenlidir ve paketlenip gönderilebilir.
  • Her bir hortum için istenilen şablonda rapor çıktısı verilir.

Çok hassas ölçüm yapılması gerektiği için, endüstriyel kameralarımızdan fazlaca kullandık ve özel aydınlatmalar ile yakından baktık.

Ölçüm sisteminin konstrüksiyonu da yine bizim tarafımızdan yapıldı. Bütün sistem darbeye ve suya dayanıklı olarak tasarlandı.

Sistem tek parça olarak bir rayın üzerinde hareket ediyor. Hortumların patlatma testleri yapılacağı zaman, sistemin zarar görmemesi için, ray üzerinden geriye ittirilerek uzaklaştırılıyor. Ölçüm yapılacağı zaman ise tekrar yerine getirilip kilitleniyor.

eaton vyp

Toyota Boshoku’da Klips Varlık-Yokluk Kontrolü

Mavis VYP programı ile, klips varlık-yokluk kameralı kontrol sistemini Toyota Boshoku‘da devreye aldık.

Parça üzerindeki turuncu renkli klipslerin varlığına bakacağız. Test masasında 2 farklı ürün kontrol ettirilmektedir ve klipslerin yerleri farklıdır. Programdan “Ürün Seçimi” yapılarak, modele ait daha önce kaydedilmiş yerler kontrol edilir.

  1. Kullanıcı malzemeyi masaya sabitler. Üzerine klipslerin hepsini takar. Daha sonra bütün klipslerin kontrolü için yanındaki push buton’a basar.
  2. Bu aşamada program, parçanın sabit kalması için klempleri kapatır. Parçanın fotoğrafını çeker ve kontrollerini yapar.
  3. Bütün klipsler takılı ise, OK elektriksel sinyal çıkışı verecektir ve klempler açılacaktır. Eğer bazı klipsler takılı değil ise, NOK verecek ve kullanıcıya eksik klipslerin yerini gösterecek. Bütün klipsler takılana kadar sistem klempleri açmayacak. Böylece eksik ve hatalı ürün gitmemiş olmaktadır.

Mavis VYP yazılımında, birden fazla ürün kontrolü olabilmektedir. Ürün seçimi menüsünden tanıtılmış ürünleri görebilir, kontrolünü yapacağınız ürünü seçebilirsiniz.

toyota boshoku nok1 toyota boshoku ok1
Bu sistemde kullandığımız kameraları merak ediyorsanız, işte aşağıda;

2 adet IDS marka, XS model ( ismi ekstra small’dan geliyor 🙂 ) endüstriyel kamera kullandık.
5mpx çözünürlüklü, renkli ve oto-fokus özellikleri vardır.

Yeni nesil XS kameraueye xs kameralar